कामधेनू गोशाळा

परमपूज्य श्री महाराजजींनी 1997 मध्ये केवळ दहा दुभत्या गायींसह कामधेनू गोशाळेची स्थापना केली. आज येथे 250 हून अधिक गायी, बैल आणि वासरे आश्रयाला आहेत — मानवतेचे पवित्र सोबती म्हणून त्यांचे रक्षण, पोषण आणि पूजन केले जाते.

आरंभ & विस्तार

अनंत श्री विभूषित श्री महाराजजींनी 1997 मध्ये दहा दुभत्या गायींसह स्वतः कामधेनू गोशाळेची सुरुवात केली. आज येथे 250 हून अधिक गायी, बैल आणि वासरे आहेत आणि दरवर्षी त्यांची संख्या वाढत आहे. लहान वासरे लवकरच मोठी होऊन बैल व गायी होतील आणि त्यांच्या गरजाही वाढतील. ती मोठी होऊन मानवाच्या हितासाठी अधिक दूध देऊ लागतील, तेव्हा त्यांना अधिक पोषण आणि निगा देणे आवश्यक आहे. दुसरे म्हणजे, गोसेवेचे महत्त्व अधिकाधिक भक्तांपर्यंत आणि सर्वसामान्यांपर्यंत पोहोचवणे हेही या उपक्रमाचे उद्दिष्ट आहे. आपल्या या "माता" इतकी वर्षे आपला सांभाळ करत आल्या आहेत; आता त्या उपकाराची परतफेड करण्याची हीच योग्य वेळ आहे.

गोरक्षण का?

"महाराजश्री सांगतात की, शारीरिकदृष्ट्या जसे वानर आपले पूर्वज आहेत, तसेच आत्मिक विकासाच्या दृष्टीने गायी आपल्या निकटचे पूर्वज आहेत. गायींना यज्ञाचे अंग म्हटले आहे; त्या स्वतः यज्ञस्वरूप आहेत. सर्व लोकांचे पालनपोषण गायींपासूनच होते. त्या दुधाच्या रूपात सोम (अमृत) देतात. गायी मंगल व पवित्र आहेत, सर्व इच्छा पूर्ण करणाऱ्या आणि जीवन देणाऱ्या आहेत. सर्व दानांमध्ये गोदान सर्वश्रेष्ठ मानले गेले आहे. गायी सर्वांत श्रेष्ठ आहेत. स्वतः पवित्र असून त्या सर्वोत्तम शुद्धी आणि पावित्र्य देणाऱ्या आहेत. समृद्धी आणि शांती लाभावी म्हणून लोकांनी गायींचा सांभाळ करावा. गायी इहलोकात आणि परलोकातही सर्वोच्च तेजाचे प्रतीक मानल्या जातात. गायी सर्वांसाठी कल्याणाचा महान स्रोत आहेत. (स्वस्त्ययन हा कल्याण देणारा आणि सर्व प्रकारचे दुःख दूर करणारा प्रसन्नतेचा विधी आहे.) गायी शाश्वत वृद्धीचा स्रोत आहेत." इतर प्राण्यांचे निरीक्षण केले तर ते सतत भीतीत आणि स्वसंरक्षणाच्या अवस्थेत असल्याचे दिसते. पण आश्चर्य म्हणजे गायीमध्ये असे वर्तन आढळत नाही. आजच्या भौतिकवादी जगात जीवनाचा प्रत्येक पैलू नफा-तोट्याच्या हिशेबात मोजला जातो, त्यामुळे भारतीय सांस्कृतिक परंपरेत पूर्वी गायींना असलेले स्थान आज हरवले आहे. ही परिस्थिती बदलायची असेल, तर आजच्या मानसिकतेचा निदर्शक असलेल्या नफा-तोट्याच्या नात्याकडे लक्ष ठेवून समाजासाठी गायींचे महत्त्व वैज्ञानिक दृष्टिकोनातून सिद्ध करावे लागेल.

पंचगव्याचे विज्ञान

गायीचे दूध स्वतःच एक परिपूर्ण अन्न आहे आणि त्यातील प्रतिपिंडे रोगप्रतिकारशक्ती वाढवतात. आज 70% आजारांचे मूळ वाढलेल्या कोलेस्टेरॉलमध्ये असताना, गायीच्या दुधातील स्निग्धांशात उपयुक्त HDL कोलेस्टेरॉल असते आणि ते शरीरातील अपायकारक कोलेस्टेरॉल कमी करते, हे सिद्ध झाले आहे. दुसरे म्हणजे, गायीचे शेण आणि गोमूत्र सर्व वनस्पती व पिकांना आवश्यक असलेले नैसर्गिक खत आणि कीटकनाशक म्हणून कार्य करतात. आज शेतीसाठी वापरली जाणारी रसायने आरोग्याच्या गंभीर समस्या निर्माण करतात आणि जमिनीचा कसही कमी करतात, तर गायीपासून मिळणारे हे पदार्थ पिकांची उत्पादकता वाढवतात आणि सेंद्रिय कीटकनाशक म्हणूनही उपयोगी पडतात. पेट्रोलियम पदार्थांना पर्यायी ऊर्जास्रोत म्हणून शेणाचा बायोगॅसच्या रूपात इंधन म्हणूनही वापर होतो. मानसिक व शारीरिक विकारांसह अनेक आजारांच्या उपचारांतही गोमूत्राचा मोठा उपयोग आढळून आला आहे.

गोशाळेचे संवर्धन

कामधेनू गोशाळा गायींच्या देखभालीसाठी दरवर्षी रु. 18.00 लाख खर्च करते. एका गायीसाठी दरमहा रु. 1,100/- पर्यंत खर्च येतो. श्री रावतपुरा सरकार धाम, ग्वाल्हेर किंवा श्री रावतपुरा सरकार आश्रम, रायपूर, छ.ग. येथील श्रीकृष्णाच्या गायींचे प्रायोजक व्हा आणि अपार कृपा प्राप्त करा! दरमहा आपल्याला शक्य होईल तेवढी छोटीशी रक्कम दान करून कृष्ण-बलरामांच्या गायींची गोसेवा आयुष्यभराची सेवा बनवा.

दानाचे प्रकार

गोधन
(वासरासह गायीचे दान)
विविध जातींनुसार
चार प्रकार